Ewangelia V Niedzieli Wielkiego Postu (J 11,3-7. 17. 20-27. 33b-45) prowadzi nas do Betanii, do domu Łazarza, Marii i Marty – przyjaciół Jezusa. Wszystko, co się tam wydarza, prowadzi do ukazania chwały Bożej. Krok po kroku, przez słowa Ewangelii przeprowadza nas o. Piotr Gryziec.
Ewangelia na V Niedzielę Wielkiego Postu, Rok A (J 11,3-7. 17. 20-27. 33b-45 - krótsza wersja)
Słowa Ewangelii według Świętego Jana
Siostry Łazarza posłały do Jezusa wiadomość: «Panie, oto choruje ten, którego Ty kochasz». Jezus, usłyszawszy to, rzekł: «Choroba ta nie zmierza ku śmierci, ale ku chwale Bożej, aby dzięki niej Syn Boży został otoczony chwałą».
A Jezus miłował Martę i jej siostrę, i Łazarza.
Gdy posłyszał o jego chorobie, pozostał przez dwa dni tam, gdzie przebywał. Dopiero potem powiedział do swoich uczniów: «Chodźmy znów do Judei».
Kiedy Jezus tam przybył, zastał Łazarza już od czterech dni spoczywającego w grobie.
Kiedy więc Marta dowiedziała się, że Jezus nadchodzi, wyszła Mu na spotkanie. Maria zaś siedziała w domu. Marta więc rzekła do Jezusa: «Panie, gdybyś tu był, mój brat by nie umarł. Lecz i teraz wiem, że Bóg da Ci wszystko, o cokolwiek byś prosił Boga».
Rzekł do niej Jezus: «Brat twój zmartwychwstanie».
Marta Mu odrzekła: «Wiem, że powstanie z martwych w czasie zmartwychwstania w dniu ostatecznym».
Powiedział do niej Jezus: «Ja jestem zmartwychwstaniem i życiem. Kto we Mnie wierzy, to choćby umarł, żyć będzie. Każdy, kto żyje i wierzy we Mnie, nie umrze na wieki. Wierzysz w to?»
Odpowiedziała Mu: «Tak, Panie! Ja mocno wierzę, że Ty jesteś Mesjasz, Syn Boży, który miał przyjść na świat».
Jezus wzruszył się w duchu, rozrzewnił i zapytał: «Gdzie go położyliście?»
Odpowiedzieli Mu: «Panie, chodź i zobacz!» Jezus zapłakał. Żydzi więc mówili: «Oto jak go miłował!» Niektórzy zaś z nich powiedzieli: «Czy Ten, który otworzył oczy niewidomemu, nie mógł sprawić, by on nie umarł?»
A Jezus, ponownie okazując głębokie wzruszenie, przyszedł do grobu. Była to pieczara, a na niej spoczywał kamień.
Jezus powiedział: «Usuńcie kamień!»
Siostra zmarłego, Marta, rzekła do Niego: «Panie, już cuchnie. Leży bowiem od czterech dni w grobie».
Jezus rzekł do niej: «Czyż nie powiedziałem ci, że jeśli uwierzysz, ujrzysz chwałę Bożą?»
Usunięto więc kamień. Jezus wzniósł oczy do góry i rzekł: «Ojcze, dziękuję Ci, że Mnie wysłuchałeś. Ja wiedziałem, że Mnie zawsze wysłuchujesz. Ale ze względu na otaczający Mnie tłum to powiedziałem, aby uwierzyli, że Ty Mnie posłałeś». To powiedziawszy, zawołał donośnym głosem: «Łazarzu, wyjdź na zewnątrz!» I wyszedł zmarły, mając nogi i ręce przewiązane opaskami, a twarz jego była owinięta chustą. Rzekł do nich Jezus: «Rozwiążcie go i pozwólcie mu chodzić».
Wielu zatem spośród Żydów przybyłych do Marii, ujrzawszy to, czego Jezus dokonał, uwierzyło w Niego.
Oto słowo Pańskie.
Komentarz do Ewangelii (J 11,3-7. 17. 20-27. 33b-45)
Łazarz z domu ubogich
Umarł Łazarz z Betanii. W Biblii imiona mają istotne znaczenie. Nasz bohater nazywa się Eleazar, czyli „Bóg pomógł”. Rzeczywiście, Jezus Chrystus, który w tym rozdziale Ewangelii św. Jana przedstawia się jako Syn Boży, „pomógł” mu powrócić do życia. Nazwy geograficzne w języku Biblii to także „imiona”. Betania to „dom ubogich”. Łazarz zatem mieszka w „domu ubogich”. Według Starego Testamentu „ubodzy Jahwe” to ta warstwa narodu wybranego, która zawsze była przez Boga uprzywilejowana, ponieważ oni tylko w Nim pokładali swoją nadzieję. Łazarz jest jednym z nich.
Chwała Boga objawiona w życiu człowieka
Choroba Łazarza nie zmierzała ku śmierci, lecz „ku chwale Bożej”. Do Marty Jezus mówi: „Jeśli uwierzysz, ujrzysz chwałę Bożą”. Co rozumiemy przez „chwałę Bożą”? Marta ujrzała chwałę Bożą, kiedy zobaczyła brata żyjącego. Św. Ireneusz z Lyonu napisał, że „chwałą Boga jest człowiek żyjący”. Bóg objawia swoją chwałę w życiu człowieka (!). Wielkość człowieka objawia chwałę Boga. Chwała Boga ukazuje nam Boga działającego na korzyść człowieka. Chwała Boga to znaki Boga obecnego i działającego w historii człowieka.
W pierwszych dziewięciu rozdziałach Ewangelii Janowej Jezus określa siebie tajemniczym tytułem „Syn Człowieczy”. W J 10,36 po raz pierwszy pada wyraźna deklaracja „Jestem Synem Bożym”. Na wieść o chorobie swojego przyjaciela Łazarza, Jezus zapowiada, że w związku z tą chorobą „Syn Boży zostanie otoczony chwałą”. Ten, kto ma władzę nad życiem i śmiercią, jest Bogiem. Wskrzeszenie Łazarza jest zapowiedzią przyszłego zmartwychwstania umarłych.
Jezus jest zmartwychwstaniem i życiem
Marta, a w ślad za nią Maria, wypowiadają swoje przeświadczenie, że gdyby Jezus „był tutaj”, Łazarz by nie umarł. Jezus jest „zmartwychwstaniem i życiem”. Tam, gdzie JEST Jezus, nie ma śmierci. Jezus jest tym, który zapewnia prawdziwe życie. Bóg objawił Mojżeszowi swoje imię: „Jestem, który Jestem” (Wj 3,14). To imię znaczy, że Bóg JEST obecny i działa w historii swojego ludu. Jeśli Bóg jest obecny w życiu człowieka, to ma on prawdziwe życie.
Do tego, aby żyć, potrzebna jest wiara. „Każdy, kto żyje i wierzy we Mnie, nie umrze na wieki”. Wyrażenie „we Mnie” zawiera grecki przyimek eis, który oznacza ruch w kierunku Jezusa. Wiara w Jezusa oznacza całkowite „ukierunkowanie” swojego życia na Niego. Człowiek wierzący nie stoi w miejscu, ale znajduje się nieustannie na drodze wzrostu wiary. Ta droga prowadzi do życia z Chrystusem.
Wzruszenie Jezusa i moc Jego słowa
Jezus dwukrotnie okazuje „głębokie wzruszenie”. Jest to wyraz miłości względem Łazarza. Tę postawę Jezusa możemy odnieść do wszystkich ludzi: pokazuje ona, że Jezus nie jest pozbawiony uczuć. Jest człowiekiem w całej pełni, „z krwi i kości”. Jego miłosierdzie wyraża się na zewnątrz także w płaczu. Nie jest to jednak płacz spazmatyczny, lament (klaio), jaki towarzyszył zwykle obrzędom pogrzebowym w Izraelu, lecz cichy płacz (dakryo), pełen serdecznego wzruszenia.
„Wyjdź na zewnątrz”. Bóg poprzez usta Ezechiela mówił kiedyś do narodu: „Oto otwieram wasze groby i wydobywam was z grobów, ludu mój, […] i poznacie, że Ja jestem Pan” (Ez 37,14). Tylko Bóg wydobywa z grobu i przywraca życie. „Rozwiążcie go i pozwólcie mu chodzić”. Grecki czasownik lyo oznacza uwolnienie, w tym kontekście nie tylko uwolnienie od opasek na nogach i rękach, ale także uwolnienie od więzów śmierci. „Pozwólcie mu chodzić”. Chodzenie jest przejawem powrotu do życia, do normalnej aktywności, do oddania chwały Bogu.
Wydobyci z grobu ku światłu
W życiu Łazarza objawia się chwała Boża. Jezus pragnie, aby chwała Boża, to znaczy Jego życie i działanie objawiało się także w naszym życiu. Dlatego wydobywa nas z grobu grzechów i śmierci na światło. Tym światłem jest Jego słowo, przez które przemawia do nas w liturgii.
Ewangelia J 11,3-7. 17. 20-27. 33b-45 w innym ujęciu
Jeśli chcesz spojrzeć na tę Ewangelię z jeszcze innej perspektywy, warto sięgnąć po odcinek „Słowotwórczego” (poniżej).