16 stycznia 2026 r. w Klasztorze Franciszkanów św. Marii Magdaleny w Przemyślu odbyła się ogólnopolska konferencja naukowa poświęcona Rafałowi Taubenschlagowi – wybitnemu znawcy prawa rzymskiego oraz współtwórcy polskiej papirologii prawniczej. Wydarzenie zgromadziło przedstawicieli wielu ośrodków akademickich, a obrady stały się także okazją do przypomnienia, że Przemyśl jest miastem, które wydało wielu znakomitych uczonych.
Przemyśl – miasto uczonych
Przemyśl wybrano nie tylko ze względu na jego bogatą historię oraz niepowtarzalny klimat. Zabytki i pasjonujące dzieje grodu nad Sanem często przysłaniają fakt, że miasto wydało wielu znakomitych uczonych. Wśród nich miejsce szczególne przypada profesorowi uniwersytetów polskich, francuskich i amerykańskich – Rafałowi Taubenschlagowi (jego sylwetkę upamiętnia m.in. tablica wmurowana w ścianę ratusza). Uczony ten przeszedł do historii jako niezrównany znawca prawa rzymskiego oraz nestor i współzałożyciel polskiej papirologii prawniczej. Kiedy spojrzy się na jego losy przez pryzmat rodzinnego gniazda, okazuje się, że wiele osobistych i zawodowych wyborów daje się lepiej zrozumieć i wyjaśnić.
Organizatorzy i uczestnicy obrad
Organizatorami wydarzenia byli franciszkanie przemyscy, a także Wydział Prawa i Administracji Akademii Łomżyńskiej oraz Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Rzeszowskiego. Podczas obrad głos zabrali przedstawiciele dziewięciu ośrodków: o. Rafał Antoszczuk (OFMConv.; Przemyśl), o. Karol Adamczewski (OFMConv.; KUL), dr Marian Bedrii (Lwowski Uniwersytet Narodowy im. Iwana Franki), dr Andrzej Chmiel (UMCS), dr hab. Bożena Czech-Jezierska (KUL), dr Irmina Stodulska (ASzWoj), prof. Maciej Jońca (AŁ), mgr Konrad Kamiński (UR), dr Michał Lewandowski (ORA Warszawa), dr Wojciech Kosior (UR), dr Krzysztof Szczygielski (UwB), dr Krystyna Moriak-Protopowa (Lwowski Uniwersytet Narodowy im. Iwana Franki), prof. Renata Świrgoń-Skok (UR) oraz dr Bartosz Zalewski (UMCS).
Prawo rzymskie, kanoniczne i historia prawa
W trakcie konferencji poruszono wątki związane zwłaszcza z prawem rzymskim, prawem kanonicznym oraz historią prawa. Referaty i dyskusje pozwoliły ukazać postać Rafała Taubenschlaga w szerokiej perspektywie badawczej oraz przypomnieć znaczenie jego dorobku dla polskiej i światowej nauki.
Nauka w murach klasztoru
„Cieszę się z waszej obecności w Przemyślu. Klasztor winien być nie tylko miejscem zadumy i modlitwy, ale również nauki. Nasz Zakon wydał wielu fenomenalnych uczonych, których myśli silnie oddziaływały dawniej i nadal oddziałują na świat współczesny. Podejmując refleksję naukową w murach przemyskiego konwentu, wracamy poniekąd do naszych korzeni” – podkreślił w słowie skierowanym do uczestników sympozjum gwardian, o. Rafał Antoszczuk OFM Conv.
Nocne zwiedzanie klasztoru jako dopełnienie konferencji
Wspaniałym dopełnieniem części merytorycznej spotkania było nocne zwiedzanie klasztoru, podczas którego o. gwardian opowiedział o historii franciszkanów w Przemyślu oraz wyjaśnił symbolikę malowideł i rzeźb zdobiących franciszkańską świątynię i klasztor.
Prof. dr hab. Maciej Jońca
Akademia Łomżyńska
